7. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 104-105-106-107-108-109 Cevapları 1. Kitap

Mısır Seferi (1516-1517) ile ilgili metni okuyunuz ve etkinliği yapınız.
Bana göre Mısır Seferi’nin en önemli sonucu:
Seçtiğim sonucu önemli yapan iki neden:
1.
2.

Cevap: (Örnek cevaptır; herkes kendi seçtiği sonucu yazar.) Bana göre en önemli sonuç, Mekke ve Medine’nin Osmanlı topraklarına katılması ve böylece Osmanlı’nın İslam dünyasında saygın bir lider olmasıdır.

1. Kutsal şehirlerin korunması Osmanlı’ya büyük saygınlık kazandırdı.
2. Kutsal emanetler İstanbul’a getirilerek devlet İslam dünyasının merkezi oldu.

Yavuz Sultan Selim ile ilgili kaynağı okuyunuz ve soruyu cevaplayınız.
Bu tarihî olaydan yola çıkarak Yavuz Sultan Selim’in âlimlere ve bilgili kişilere karşı yaklaşımını açıklayınız.

Cevap: Yavuz Sultan Selim, çamurlanan kaftanı için “bana şeref verir” diyerek bilgili kişilere büyük saygı gösteriyor. Kaftanın sandukasının üzerine örtülmesini istemesi de alimlerin değerini ne kadar yüksek tuttuğunu gösteriyor.

Barbaros Hayreddin Paşa ile ilgili karekodla verilen videoyu izleyiniz ve soruyu cevaplayınız.
Barbaros Hayreddin Paşa’nın Preveze Deniz Savaşı’nda kullandığı taktiği açıklayınız ve bu taktiğin neden başarılı olduğunu belirtiniz.

Cevap: Karekoda bağlı olduğu için video izlenerek cevaplanır. Sayfadaki metne göre Barbaros donanmasını hilal şeklinde dizdi ve kadırgaların hızlı hareket kabiliyetiyle Haçlı gemilerine saldırdı. Taktik başarılı oldu; çünkü uzun menzilli Osmanlı topları büyük ve ağır Haçlı gemilerini etkisiz hale getirdi, Haçlı donanması geri çekilmek zorunda kaldı.

Uygulama adımlarını takip ederek verilen etkinliği yapınız.
Etkinlik: Yapay Zekâ ile Tarihin Kahramanları
Amacı: Yapay zeka araçlarını sorumlulukla kullanarak tarihi bir konuda ürün hazırlamak.
Yönerge:
– Öğretmeninizin rehberliğinde sınıfınızda eşit sayıda gruplara ayrılınız.
– Grup arkadaşlarınızla birlikte aşağıda verilen konulardan birini seçiniz: Fatih Sultan Mehmed ve İstanbul’un Fethi’ni konu alan bir hikâye / Yavuz Sultan Selim ve Mısır Seferi’ni konu alan bir video / Barbaros Hayreddin Paşa ve Preveze Deniz Zaferi’ni konu alan bir çizgi roman.
– Öğretmeninizin rehberliğinde, sınıf içi dijital imkânları (etkileşimli tahta, bilgisayar vb.) ortaklaşa kullanarak yapay zekâ araçlarından biriyle seçtiğiniz konu ile ilgili bir ürün oluşturunuz.
– Ürününüzü oluştururken aşağıda verilen işlem basamaklarını takip ediniz: yapay zekânın kötüye kullanımından doğabilecek hukuki sorumlulukları araştırınız ve edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız; genel ağ üzerinden topladığınız bilgilerin güvenilirliğini kontrol ediniz; yapay zekâ araçlarını kullanırken veri güvenliğiniz açısından kişisel bilgilerinizi paylaşmayınız; yapay zekânın sizi doğru anlayabilmesi için net, kısa ve açık komutlar yazmaya dikkat ediniz; ürününüzü hazırlarken konularda yer alan şahsiyetlerin vatan sevgisine ve görevlerini en iyi şekilde yerine getirme anlayışlarına da değininiz.
– Hazırladığınız ürünü sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.
– Hazırladığınız ürünlerde yer alan olayların Osmanlı Devleti’nin cihan devleti olma sürecine etkisini sınıfça tartışınız.

Cevap: (Grup çalışmasıdır; örnek ürün aşağıda verildi.)

• Seçilen konu: Yavuz Sultan Selim ve Mısır Seferi’ni anlatan kısa bir video.
• Yapay zekaya verilen komut: “Yavuz Sultan Selim’in Ridaniye Savaşı’ndan Kahire’ye girişine kadar olan sürecini üç kısa sahnede anlat.”
• Sahneler: Orduyla Sina Çölü’nün geçilmesi, Ridaniye’de Memlüklerin yenilmesi, Kahire’nin Osmanlı topraklarına katılması.
• Kontrol: Tarihler ve yer adları ders kitabıyla karşılaştırıldı; kişisel bilgi paylaşılmadı.
• Tartışma sonucu: Mısır Seferi Osmanlı’yı İslam dünyasının lideri yaptı ve Baharat Yolu’nu denetimine verdi.

Aşağıdaki çalışma yaprağını tamamlayınız.
1. Araştırma raporunuzda yer alan bilgiler ile derste edindiğiniz bilgiler arasındaki benzerlik ve farklılıklar nelerdir?

Cevap: Temel olaylar derste öğrendiklerimle uyuşuyor; bazı ayrıntı ve tarihlerde küçük farklar var. (Örnek cevaptır; herkes kendi raporuna göre yazar.)

2. Raporunuzu yeniden düzenleme imkânınız olsaydı derste edindiğiniz hangi bilgiyi mutlaka raporunuza eklerdiniz? Neden?

Cevap: İstimalet politikasını eklerdim; çünkü halkın gönlünü kazanmak kalıcı hakimiyet için önemliydi. (Örnek cevaptır.)

3. Sizce Osmanlının cihan devleti hâline gelmesindeki en etkili olan olay hangisidir? Neden?

Cevap: Bence Mısır Seferi; çünkü kutsal şehirler ve Baharat Yolu Osmanlı’ya geçti, devlet İslam dünyasının lideri oldu. (Örnek cevaptır; herkes kendi görüşünü yazar.)

4. Araştırma raporunuzda Preveze Deniz Zaferi’nin Osmanlı Devleti’nin Akdeniz’de üstünlük kurmasına katkı sağladığını gösteren hangi kanıtlar yer almaktadır?

Cevap: Preveze’den sonra Akdeniz’in Türk gölü olması, ticaret yollarının güvenceye alınması ve 27 Eylül’ün Deniz Kuvvetleri Günü olması.

Uygulama adımlarını takip ederek verilen etkinliği yapınız.
Etkinlik: Soru Çekilişi
Amacı: Cihan devleti olma sürecindeki politikaları ve olayları soru-cevapla pekiştirmek.
Yönerge:
– Osmanlı Devleti’nin cihan devleti olmasını sağlayan politika ve önemli olaylarla ilgili bir soru hazırlayarak kâğıda yazınız.
– Soruyu yazdığınız kâğıdı katlayarak öğretmeninize teslim ediniz.
– Öğretmeninizin karıştırdığı kâğıtlardan birini alınız.
– Soruyu ve hazırladığınız cevabı sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: (Sözlü paylaşım etkinliğidir; örnek soru-cevap verildi.)

• Örnek soru: Yavuz Sultan Selim’in Mısır Seferi Osmanlı’ya hangi kazanımları sağladı?
• Örnek cevap: Mekke ve Medine Osmanlı’ya katıldı, Baharat Yolu denetim altına girdi ve padişahlar halife unvanını taşımaya başladı.

Aşağıda verilen şiiri okuyunuz ve soruları cevaplayınız.
Şiirde milletimizin taşıdığı hangi değerlerden söz edilmektedir?

Cevap: Şiirde vatan sevgisi, azim ve gençlerin büyük işler başarabilme gücü gibi değerlerden söz ediliyor. Milletimizin kendi değerinin farkında olması gerektiği de anlatılıyor.

Şiirde “Fâtih’in İstanbul’u fethettiği yaştasın!” ifadesiyle ne anlatılmak isteniyor?

Cevap: II. Mehmed İstanbul’u çok genç yaşta fethetti. Şair bu sözle gençlere, onların da aynı yaşta kararlılıkla büyük işler yapabileceğini hatırlatıyor.

Osmanlı Devleti’ni bir cihan devleti hâline getiren politikalarla ilgili balık kılçığını örnekteki gibi tamamlayınız.

Cevap: (Kitaptaki Fetih başlığı ve ilk kutu örnek olarak hazır; diğerleri aşağıda.)

• Fetih: İslamiyet’i yaymak ve yeni yerler elde etmek (örnek). Ticaret yollarını güvenceye almak.
• Merkezi Otorite: Ülkede düzeni korumak. Kararları uygulatmak.
• İskan: Kalıcı hakimiyet sağlamak. Türk nüfusu yerleştirmek.
• İstimalet: Halka adil davranmak. Halkı devlete bağlamak.
• Sonuç: Bu politikalarla Osmanlı cihan devleti oldu.