8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 149-150-151 Cevapları Hecce Yayıncılık

Bayrak töreninde İstiklâl Marşı’nı okurken neler hissediyorsunuz? Duygularınızı arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Marşı okurken önce içim ürperiyor, sonra büyük bir gurur duyuyorum. Bayrağa bakarken bu vatan için can verenleri düşünüyorum. Bütün okulun aynı anda okuması bana birlik duygusu veriyor.

Dinlediğiniz metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarını aşağıya yazınız. Metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarının anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. Anlamını öğrendiğiniz yeni kelime/kelime gruplarını sözlüğünüze yazınız. Öğrendiğiniz kelimeleri birer cümlede kullanınız.

Cevap: Örnek olarak yedi sözcük seçtim.

• temren (okun sivri demir ucu): Okun temreni kayaya saplanıp kaldı.
• mebus (milletvekili): Mebus, seçmenleriyle okulumuzu ziyaret etti.
• dergah (dervişlerin bir araya geldiği yer): Konya’da eski bir dergaha gezi düzenledik.
• kifayetli (yeterli): Elimizdeki malzeme proje için kifayetliydi.
• güfte (bir müzik eserinin sözleri): Bu türkünün güftesini bir halk ozanı yazmış.
• eşik (kapının alt yanındaki basamak): Evin eşiğinde ayakkabılarımızı çıkardık.
• içine oturmak (bir söz ya da olayın insanı derinden üzmesi): Arkadaşımın sert sözleri içime oturdu.

Aşağıdaki soruları dinlediğiniz metne göre cevaplayınız.
1. Türk İstiklâl Marşı’nın üstün taraflarından biri şairidir. Neden?

Cevap: Çünkü şair Mehmet Akif Ersoy, vatan sevgisini çıkar gözetmeden yazmıştır. Marş için önerilen para ödülünü kabul etmemiştir. Bu içtenlik marşı daha değerli yapar.

2. Mehmet Âkif’in İstiklâl Marşı’nda çok güzel ifade ettiği değerler nelerdir?

Cevap: Marşta bağımsızlık, korkusuzluk, bayrağa duyulan sevgi ve milletin inancı güçlü dizelerle anlatılır.

3. İstiklâl Marşı’nın maddi kuvvet ile manevi kuvveti karşılaştıran ve manevi kuvveti maddi kuvvetten üstün gösteren bölümü hangisidir?

Cevap: “Garbın afakını sarmışsa çelik zırhlı duvar, / Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var.” dizeleridir. Şair burada çelik zırhlı duvarla iman dolu göğsünü karşılaştırır ve imanı daha güçlü gösterir.

4. Maddi kuvvete sahip olan Batı için hangi benzetme kullanılmıştır?

Cevap: Batı için “tek dişi kalmış canavar” benzetmesi kullanılmıştır. Bu söz, güçlü görünse de gücünü yitirmeye başlamış bir düzeni anlatır.

5. Sadece topraktan ibaret olmayan vatan, neleri kapsamaktadır? Şair, bunları unutanlara nasıl seslenmektedir?

Cevap: Vatan, toprağın altında yatan binlerce şehidi de kapsar. Şair unutanlara “Bastığın yerleri ‘toprak’ diyerek geçme, tanı! / Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.” diye seslenir ve bu vatanı hiçbir karşılıkla vermemelerini ister.

Dinlediğiniz metnin konusunu ve ana fikrini aşağıya yazınız.

Cevap:

• Metnin Konusu: İstiklal Marşı’nın yazılışı ve şairi
• Metnin Ana Fikri: Marş, milletin bağımsızlık ruhunu taşır.

Dinlediğiniz metnin özetini aşağıya yazınız. Özetinizi yazarken tekrar edilen ifadelere ve gereksiz olduğunu düşündüğünüz ayrıntılara yer vermeyiniz.

Cevap: Anlatıcı, babasının verdiği Safahat’ı okuyabilecek yaşa gelince babasını sevindirir. Metinde Mehmet Akif’in İstiklal Marşı’nı karşılık beklemeden yazdığı anlatılır. Akif, marş için önerilen para ödülünü kabul etmemiştir. Bu özverisi marşı daha da değerli kılar. Marşta bağımsızlık, korkusuzluk, bayrak sevgisi ve iman öne çıkar. Şair Batı’nın çelik zırhlı gücüne karşı iman dolu göğsünü koyar. Vatanın yalnızca toprak olmadığını, altında yatan şehitleri de kapsadığını hatırlatır. Aynı fedakarlığı yeniden göstermesinin istenemeyeceği de söylenir. Medeniyeti tek dişi kalmış bir canavara benzetir ve imanın maddi güçten üstün olduğunu söyler. Marşın şairi Akif, bu eseri bir görev bilinciyle yazmıştır. Eser, Millî Mücadele’nin zor günlerinde orduya ve halka güç vermiştir. Bugün de bayrak törenlerinde aynı duyguyla okunur. Metinde Akif’in karşılıksız özverisi örnek bir davranış olarak anlatılır. Böylece marş milletin ortak sesi olmuştur.

Dinlediğiniz metinde kullanılan aşağıdaki deyimlerin anlamlarını altlarına yazınız.

Cevap:

• dile getirmek: Düşündüğünü ya da yaptığını açıkça söylemek, anlatmak; duyguları ve fikirleri sözle ortaya koymak.
• ayakta tutmak: Bir şeyin yıkılmasını önleyip yaşamasını sağlamak; bir düzenin ya da geleneğin sürmesine destek olmak.

“İstiklâl Marşı’nın yazıldığı dönemde ülkemizin durumu” ile ilgili bir araştırma yapınız. Araştırma sonucunda edindiğiniz bilgilerden yararlanarak bir sunum hazırlayınız. Sunumunuzda düşüncelerinizi mantıksal bir bütünlük içerisinde ifade ederek görsel, işitsel vb. destekleyici materyaller kullanınız. Hazırladığınız sunumu öğretmeninizin yönlendirmesiyle okulunuzda düzenlenen panel, sempozyum, forum vb. ortamda sunmak üzere prova yapınız.

Cevap: Sunumumda şunları anlattım: İstiklal Marşı 1921 yılında, Milli Mücadele’nin zor günlerinde yazıldı. Yurdun büyük bölümü işgal altındaydı, halk yokluk içinde mücadele ediyordu. Millet ve ordu umut edecek bir söz arıyordu. Mehmet Akif’in şiiri bu umudu verdi ve 12 Mart 1921’de Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edildi. Sunumda dönemin fotoğraflarını ve marşın ilk dörtlüğünü gösterdim.

Defterinize “İstiklâl Marşı’nın yazım süreci” ile ilgili kısa bir haber metni yazınız. Yazdığınız metinde haber metinlerinde bulunması gereken altı temel unsurun (5N 1K: Kim?, Ne?, Nerede?, Ne zaman?, Nasıl?, Niçin?) bulunmasına dikkat ediniz. Bu unsurların bulunmamasının yazdığınız metnin inandırıcılığını azaltacağını unutmayınız.
Metninizi gözden geçirirken varsa metninizdeki yazım, noktalama hatalarını ve anlatım bozukluklarını düzeltiniz. Yazdığınız metni sınıfta arkadaşlarınıza okuyunuz.
Yazdığınız haber metnini sınıf panosuna asınız.

Cevap: Başlık: Milli Marşımızın Kabul Edildiği Gün. Şair Mehmet Akif Ersoy’un (Kim?) yazdığı İstiklal Marşı (Ne?), 12 Mart 1921’de (Ne zaman?) Ankara’da Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (Nerede?) milletvekillerinin dinlediği büyük bir coşkuyla (Nasıl?) milli marş olarak kabul edildi. Marşın amacı, Milli Mücadele’nin en zor günlerinde millete ve orduya moral vermekti (Niçin?). Akif, marş için önerilen para ödülünü kabul etmeyerek eserini millete armağan etti.