4. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 48-49-50-51. Cevapları Hecce Yayıncılık

Eskiden çocukların oynadığı oyunlarla ilgili neler biliyorsunuz? Fikirlerinizi söyleyiniz.

Cevap: Büyüklerimden duyduğuma göre eskiden çocuklar çoğunlukla sokakta oynarmış. Körebe, birdirbir, misket ve ip atlama gibi oyunlar oynarlarmış. Oyuncaklarını da çoğu zaman kendileri yaparlarmış. (Örnek cevaptır; herkes kendi bildiğine göre söyler.)

Aşağıda verilen görselleri inceleyerek günümüzde çocukların tercih ettiği oyun ve etkinliklerle ilgili fikirlerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Görsellerde bir çocuk koltukta tabletle oyun oynuyor, bazı çocuklar parkta kaydırak ve salıncakla oynuyor, bir çocuk da uçurtma uçuruyor. Günümüzde çocuklar hem ekranlı oyunları hem de açık havadaki oyunları seviyor. Ben ikisini de oynuyorum, ama arkadaşlarla parkta olmayı daha çok seviyorum. (Örnek cevaptır; herkes kendine göre söyler.)

Geleneksel çocuk oyunlarımızdan seksek, yakantop, halat çekme, mendil kapmaca, tombik, elim sende, saklambaç, akşam ebesi, aşık, istop, tıp, kulaktan kulağa ve çuval yarışı oyunlarından hangilerinin kurallarını biliyorsunuz? Bu oyunların sizin oynadığınız oyunlarla ne gibi benzerlik ve farklılıkları vardır? Söyleyiniz.

Cevap: Seksek, saklambaç, halat çekme ve kulaktan kulağa oyunlarının kurallarını biliyorum. Hepsini arkadaşlarla birlikte oynarız, bu yüzden benim oynadığım takım oyunlarına benzerler. Farklı olarak bu oyunlar için telefon ya da bilgisayar gerekmez; çoğu açık havada ve oyuncaksız oynanır. (Örnek cevaptır; herkes kendi bildiği oyunları söyler.)

Aile bireylerinizle yaptığınız görüşmelerden oluşturduğunuz metinleri okuyunuz. Arkadaşlarınız sizden farklı olarak hangi konulara değinmiştir? Bunları tespit ederek görüş alışverişinde bulununuz.

Cevap: Ben babamın çocukluk oyunlarını yazmıştım. Bir arkadaşım dedesinin köydeki okulunu, bir başkası ninesinin bayramlarda yaptığı yemekleri anlatmış. Böylece geçmişin yalnız oyunlardan ibaret olmadığını, okulun, yemeklerin ve bayramların da önemli olduğunu gördük. (Örnek cevaptır; sınıfınızdaki metinlere göre değişir.)

Aşağıdaki oyunları ve kuralları okuyunuz. Bu oyunları kendi oynadığınız oyunlarla değişim ve süreklilik açısından karşılaştırınız. Ders arasında arkadaşlarınızla birlikte okul bahçesinde bu oyunlardan istediklerinizi oynayınız.

Cevap: Körebe bugün de aynı kurallarla oynanıyor: ebenin gözü bağlanır, yakaladığı kişiyi tanırsa ebelik ona geçer. Bu oyun süreklilik gösterir. Telden araba yapma ise değişmiştir. Eskiden çocuklar arabalarını telden kendileri yapardı. Şimdi arabaları hazır alıyor ya da araba oyunlarını ekranda oynuyoruz. Teneffüste arkadaşlarımla körebe oynayabiliriz.

Aşağıda verilen görselleri inceleyiniz. Görsellerdeki çocuklar, hangi oyunları oynamakta ya da hangi etkinliklere katılmaktadır? Görsellerin altlarında verilen boşluklara yazınız. Bu oyun ve etkinlikleri günümüzde kendi oynadığınız oyun ve yaptığınız etkinliklerle karşılaştırınız. Benzer ve farklı yanlarını söyleyiniz.

Cevap:

• Görsel 2.36: Uçurtma uçurma
• Görsel 2.37: Koşarak oynama
• Görsel 2.38: Bisiklete binme
• Görsel 2.39: Kızakla kayma
• Görsel 2.40: Halat çekme
• Görsel 2.41: Atlıkarıncaya binme
• Görsel 2.42: Seksek oynama
• Görsel 2.43: Saklambaç oynama

Bunların çoğunu ben de yapıyorum. Özellikle bisiklete binmeyi ve saklambaç oynamayı seviyorum. Kızakla kaymak ise kar yağdığında yapabildiğim bir etkinlik; bu yüzden onu her zaman yapamıyorum. (Örnek cevaptır; herkes kendi yaptıklarına göre söyler.)

Aşağıda verilen tabloya kurallarını bildiğiniz iki geleneksel oyun adı da siz yazınız. Ardından tabloyu oyunların kurallarına göre doldurunuz.

Cevap:

• Yakantop: En az 6 kişiyle oynanır; yumuşak bir top gerekir.
• Çuval yarışı: 2 veya daha çok kişiyle oynanır; bez çuval gerekir.
• Mendil kapmaca: En az 6 kişiyle oynanır; bir mendil gerekir.
• Seksek: 2 veya daha çok kişiyle oynanır; tebeşir ve düz bir taş gerekir.
• Saklambaç: En az 3 kişiyle oynanır; araç gerekmez.

Çinçan oyununun elektronik içeriğini inceleyiniz. Bu oyun ile ilgili fikirlerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız. Arkadaşlarınızla bu oyunu oynayınız.

Cevap: Görselde çocuklar yere gerilen lastiğin üstünden zıplıyor. Bu oyun hareketli, eğlenceli ve bir takım gerektiriyor. Oynamak için pahalı bir şeye gerek yok, lastik yeterli. Teneffüste arkadaşlarımla sırayla zıplayarak oynayabiliriz. (Örnek cevaptır; elektronik içeriğe göre değişebilir.)

Öğretmeninizden size ülkemizin kuruluş sürecini anlatan videolar önermesini isteyiniz. Videoları izlerken hissettiğiniz duygu ve düşüncelerinizi not alarak bir sonraki derste yanınızda getiriniz.

Cevap: Öğretmenimin önerdiği bir videoda Kurtuluş Savaşı’nda askerlerin ve halkın nasıl mücadele ettiğini izledim. Çok zor şartlarda savaştıklarını görünce üzüldüm, ama vazgeçmedikleri için gurur duydum. Bu duygularımı kısa notlar olarak yazıp derse getireceğim. (Örnek cevaptır; herkes kendi duygularını yazar.)