4. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 42-43-44-45-46-47. Cevapları Hecce Yayıncılık

Tarihî bir cami, köprü ya da bir okul neden kültürümüzün bir ögesi sayılmaktadır? Fikirlerinizi söyleyiniz.

Cevap: Bu yapıları atalarımız yapmıştır ve bugüne kadar korunmuştur. Onlara bakarak eskiden insanların nasıl yaşadığını, neye inandığını ve nasıl inşa ettiğini anlarız. Bu yüzden kültürümüzün bir parçası sayılırlar.

Selin ve Ömer’in hazırladığı tarihî yerler listesini inceleyiniz. Ardından siz de onlar gibi yakın çevrenizde (yakın çevrenizde yoksa ilinizde) yer alan tarihî yerlerin listesini çıkararak defterinize yazınız.

Cevap: İzmir’de yaşayan biri şöyle bir liste yazabilir:

• Saat Kulesi
• Kemeraltı Çarşısı
• Kadifekale
• Agora Açık Hava Müzesi

(Örnek cevaptır; herkes kendi yaşadığı yerdeki tarihî yerleri yazar.)

Yaşadığınız yerin geçmişi ile ilgili sınıfınıza getirdiğiniz metin ve görselleri inceleyiniz. Arkadaşlarınızla sizin getirdiğiniz içerikleri karşılaştırınız.

Cevap: Ben mahallemizin eski bir fotoğrafını ve kısa bir yazı getirdim. Bir arkadaşım kendi köyündeki tarihî çeşmeyi, bir başkası eski bir çarşıyı anlatmıştı. Hepimiz aynı konuda, yani yaşadığımız yerin geçmişinde çalıştık. Ama herkesin yeri ve anlattığı eser farklıydı. (Örnek cevaptır; sınıfınızdaki içeriklere göre değişir.)

Jale ve dedesi arasındaki konuşma nasıl devam etmiş olabilir? Fikirlerinizi söyleyiniz.

Cevap: Dede, çocukken köyde arkadaşlarıyla hangi oyunları oynadığını anlatmış olabilir. Okula yürüyerek gidişini, köydeki bayramları ve komşuların birbirine yardımını da anlatmış olabilir. Sonra köyün yıllar içinde nasıl büyüyüp ilçe olduğunu da söylemiş olabilir.

Yakın çevrenizde yer alan farklı millî kültür ögelerine örnekler bularak bu örnekleri defterinize yazınız. Ardından yakın çevrenizdeki bir tarihî eseri görselleriyle birlikte tanıttığınız bir yerel tarih çalışması hazırlayınız. Çalışmanızı sınıfınızda sununuz.

Cevap: Karabük’ün Safranbolu ilçesinde yaşayan biri şunları yazabilir:

• Safranbolu evleri
• Cinci Hanı
• Safranbolu lokumu ve safran
• Yörük Köyü’nün geleneksel el sanatları

Yerel tarih çalışması örneği, Cinci Hanı: Safranbolu çarşısındadır ve 17. yüzyılda yaptırılmıştır. Eskiden gezgin tüccarlar burada konaklar, mallarını satardı. Bugün ise otel olarak kullanılıyor. Yanına eski ve yeni fotoğraflarını koyarak sunabilirim. (Örnek cevaptır; herkes kendi yakın çevresinden bir eser seçer.)

https://sanalmuze.gov.tr/muzeler/ankara-anadolu-medeniyetleri-muzesi/ genel ağ adresinden Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ni ziyaret ediniz. Müze binasının tarihini araştırınız. Bu bina hep müze olarak mı kullanılmıştır?

Cevap: Hayır. Müze, Ankara Kalesi’nin eteğindeki iki tarihî yapıda yer alır: Mahmut Paşa Bedesteni ve Kurşunlu Han. Bu yapılar yaklaşık 500 yıl önce, 15. yüzyılda ticaret için yapılmıştır; bedesten değerli malların satıldığı kapalı çarşıdır. Sonradan Anadolu’da bulunan eski eserler burada sergilenmeye başlamış ve yapılar müzeye dönüşmüştür.

Bina ile ilgili olarak geçmişten günümüze değişen ve sürekli olan yani değişmeyen ne gibi özellikler vardır? Defterinize yazınız.

Cevap: Değişen, binanın kullanım amacıdır: önce çarşı ve han iken şimdi müzedir. Orada alışveriş yapan insanlar yerine ziyaretçiler dolaşır. Değişmeyen, binanın aynı yerde durması, taş yapısı ve kubbeleridir; eski mimarisi korunmuştur.

Aşağıdaki fotoğrafları inceleyiniz. Çevrenizde fotoğraftakilere benzer hangi kültürel ögeler olduğunu söyleyiniz. Bu ögelerin özelliklerini ve kullanım amaçlarını anlatınız.

Cevap: Fotoğraflarda Hereke halısı, nakış örneği, yün çorap ve bindallı kıyafeti var. Bizim evde nenemin ördüğü yün çoraplar ve elle işlediği bir yastık kılıfı var. Çoraplar ayağımızı kışın sıcak tutar. Nakışlı kılıf ise evi süsler. Bindallı gibi kıyafetler düğün ve kına gecesinde giyilir. (Örnek cevaptır; herkes kendi çevresine göre söyler.)

Aşağıda Atatürk’ün millî kültür ile ilgili bir sözü verilmiştir. Atatürk’ün bu sözüyle ilgili fikirlerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Atatürk, bir milletin ileri gitmesi için hem iyi yetişmiş meslek sahiplerinin hem de kendi kültürüne sahip çıkmasının gerektiğini söylüyor. Ben de okuyarak mesleğimizi öğrenmenin ve geleneklerimizi unutmamanın birlikte yürümesi gerektiğini düşünüyorum.

Aile bireylerinizin çocukluk dönemi hakkında onlarla bir görüşme yapınız. Görüşmeden elde ettiğiniz bilgileri yazarak sınıfınıza getiriniz. Yazılarınızı arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Babamla görüştüm. Çocukken akşamları sokakta misket ve ip atlama oynadıklarını, telefon ve tablet olmadığı için çok zaman dışarıda geçirdiklerini anlattı. Okula yürüyerek gittiğini de söyledi. Bunları kısa bir yazıya dönüştürüp sınıfa getireceğim. (Örnek cevaptır; herkes kendi aile bireyiyle görüşür.)