8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 75-76-77-78 Cevapları Hecce Yayıncılık

Hayvanların doğal ortamlarından uzaklaştırılmasıyla ilgili neler düşünüyorsunuz? Düşüncelerinizi anlatınız.

Cevap: Hayvanları doğal yaşam alanından uzaklaştırmak bence yanlıştır. Her canlı beslenmesini, yuvasını ve düzenini kendi ortamında kurar. Onları oradan koparınca hem hayvanlar hırpalanır hem de doğadaki denge bozulur. Hayvanları görmek istiyorsak onların yaşadığı yerlere zarar vermeden gitmeliyiz.

Dinlediğiniz metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarını aşağıya yazınız. Metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarının anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. Anlamını öğrendiğiniz yeni kelime/kelime gruplarını sözlüğünüze yazınız. Öğrendiğiniz kelimeleri birer cümlede kullanınız.

Cevap:

• iskemle → Cümlem: Mutfağa girip tahta bir iskemleye oturdu.
• mahzun → Cümlem: Karnesini unutan çocuk mahzun bir yüzle sınıfa girdi.
• sulh → Cümlem: İki ülke uzun görüşmelerden sonra sulh yaptı.
• pılı pırtı → Cümlem: Taşınırken pılı pırtısını tek bir arabaya sığdırdı.
• göçmen → Cümlem: Göçmen kuşlar her güz güneye doğru yola çıkar.
• ihtişam → Cümlem: Sarayın ihtişamı ziyaretçileri hayran bıraktı.
• lime lime → Cümlem: Rüzgârda bayrağın ucu lime lime olmuştu.
• karayel → Cümlem: Karayel esince denizciler limana döndü.

1. Yazara göre kuşlar adaya niçin gelmiyormuş?

Cevap: Adanın üzerinden sürekli uçaklar geçtiği için kuşlar artık adaya gelmiyormuş.

2. İnsanlar sonbahara doğru kuşları nasıl avlıyorlarmış?

Cevap: Ağaçların altına çığırtkan kafesi koyup bu kafesle kuşları çağırarak tuzağa düşürüp avlıyorlarmış.

3. Çocuklar yol kenarındaki yeşillikleri neden söküyorlarmış?

Cevap: Yeşillikleri Ahmet Bey’in bahçesine dikmek için söküyorlarmış.

4. Konstantin Efendi’nin kişilik özelliklerini ve fiziksel özelliklerini belirtiniz.

Cevap: Konstantin Efendi aksi bir adammış. Burnu benekli, göğsü geniş ve bilekleri kalın tüylüymüş.

5. Yazar “Biz kuşları ve yeşillikleri çok gördük. Sizin için kötü olacak.” cümleleri ile ne anlatmak istiyor?

Cevap: Yazar, kendi kuşağının kuşları ve yeşillikleri bolca gördüğünü anlatıyor. Bunlar azaldığı için yeni nesillerin aynı güzellikleri göremeyeceğini ve bunun büyük bir kayıp olacağını söylüyor.

Dinlediğiniz metnin konusunu ve ana fikrini aşağıya yazınız.

Cevap:

• Metnin Konusu: Doğanın insan eliyle bozulması: kuşların ve yeşilliklerin azalması.
• Metnin Ana Fikri: Doğayı korumalı, gelecek nesillere bırakmalıyız.

Dinlediğiniz metinde yazar hangi düşünceyi geliştirme yollarından yararlanmıştır? Metinde kullanılan düşünceyi geliştirme yollarını ve bunların metnin hangi bölümünde geçtiğini aşağıya yazınız.

Cevap: Örneklendirme: kuş avlama ve yeşillik sökme olayları verilerek doğanın bozulduğu gösteriliyor. Karşılaştırma: eskiden bol olan kuşlar ve yeşillikler bugünle kıyaslanıyor. Bu anlatım, olayların anlatıldığı bölümlerde geçiyor.

Dinlediğiniz metinde anlatılan olaylar tutarlı mıdır? Nedenleriyle birlikte yazınız.

Cevap: Evet, tutarlıdır. Kuşların azalması da yeşilliklerin sökülmesi de aynı sonuca bağlanıyor: doğa, insanların elinde zarar görüyor. Olaylar bu ortak düşünceyi destekliyor. İki olay da insanın doğaya verdiği zararı gösteriyor ve birbirini tamamlıyor.

Aşağıdaki cümlelerin üzerinde yazan ögeyi bulunuz. Ögeyi bulmak için yükleme sorduğunuz soruyu yüklemin altına yazınız.
Özne: Bütün sesler kesilmiştir. / Kahvecinin kendisi sevimsiz bir adamdır. / Çocukları bu işe seferber eden de oydu.
Yüklem: Bizim pilavlıklar geldi. / Senelerdir kuşlar gelmiyor. / Bu yeşilliklerin bazı yerleri sökülmüş.
Dolaylı Tümleç: Yeşilliklerin en güzel yerinde duruyorlar. / Polislere haber verdim. / Kuşlar pek yakından geçmiş.
Zarf Tümleci: Güz mevsiminde birdenbire böyle canavar kesilirdi. / Sabahleyin işine kısa kısa adımlarla koşarsın. / Kuşların üşüştüğü ağaca doğru yavaş yavaş yürürlerdi.
Nesne: Yeşilköy’e inecek yolcuları düşündüm. / Bu işin peşinde olduğunu biliyorum. / Çocuğun elindeki minik mavi kuşu hepimiz sevmiştik.

Cevap:

• Özne: Bütün sesler (Ne kesilmiştir?) / Kahvecinin kendisi (Kim sevimsiz bir adamdır?) / Çocukları bu işe seferber eden (Kim oydu?)
• Yüklem: geldi (Bizim pilavlıklar ne yaptı?) / gelmiyor (Kuşlar ne yapmıyor?) / sökülmüş (Yeşilliklerin bazı yerleri ne olmuş?)
• Dolaylı tümleç: Yeşilliklerin en güzel yerinde (Nerede?) / Polislere (Kime?) / pek yakından (Nereden?)
• Zarf tümleci: Güz mevsiminde (Ne zaman?), birdenbire (Nasıl?) / Sabahleyin (Ne zaman?), kısa kısa adımlarla (Nasıl?) / yavaş yavaş (Nasıl?)
• Nesne: Yeşilköy’e inecek yolcuları (Kimi?) / Bu işin peşinde olduğunu (Neyi?) / Çocuğun elindeki minik mavi kuşu (Neyi?)

“Dinlediğiniz metindeki olaylar çevrenizde yaşanıyor olsaydı ne yapardınız?” sorusundan hareketle sınıfınızda bir konuşma yapınız. Konuşmanızda eleştirel konuşma stratejisini uygulayınız. Ayrıca konuşmanızda anlattığınız olayı olumlu ya da olumsuz yanlarıyla, tarafsız bir bakış açısıyla değerlendirip bu olayla ilgili fikir ve çözüm yolları üretiniz. Konuşmalarınızda uygun geçiş ve bağlantı ifadeleri kullanmaya özen gösteriniz.

Cevap: Örnek konuşma: “Bu olaylar mahallemde yaşansaydı önce çocuklarla konuşurdum. Yeşillikleri bahçeye taşımak istemelerini anlayabiliyorum; çünkü güzel bir bahçe kurmak istemişler. Ama sökülen yeşillikler yolun doğal güzelliğini götürüyor. Bu yüzden onlara fidan dikmeyi, yeşillikleri yerinde bırakmayı önerirdim. Kuş avı içinse belediyeye bildirir, mahalleliyle birlikte nöbet tutardım. Kısacası çözüm, cezadan önce bilinçlendirmektir.”

Aşağıya dinlediğiniz metinle aynı konuda olan hikâye edici bir metin yazınız. Metni yazarken öyküleyici ve betimleyici anlatım biçimlerini kullanınız. Metninize uygun bir başlık belirlemeyi unutmayınız. Metninizi gözden geçirirken varsa yazım, noktalama hatalarını ve anlatım bozukluklarını düzeltiniz. Yazdığınız metni sınıfta arkadaşlarınıza okuyunuz.

Cevap: Hikâyem “Adaya Dönen Leylekler”:

Sahildeki küçük adaya her ilkbaharda bir leylek sürüsü konardı. Ada halkı onları görmek için sabahın erken saatinde çınar ağacının altına toplanırdı. Beyaz kanatlarıyla gökyüzünü kaplayan kuşlar, ağacın en yüksek dalına yuvalarını yapar, yavrularını orada büyütürdü. Bir yıl yüksek bir motor sesi duyuldu; gür yeşilliklerin yerine beton bir yol yapılıyordu. İş makineleri sabahtan akşama kadar çalışıyor, toz bulutu adanın üzerinden hiç kalkmıyordu. Küçük Elif soluk gökyüzüne bakıp “Leylekler artık gelmeyecek mi?” diye sordu. Kimse cevap veremedi. O ilkbaharda çınarın dalı bomboş kaldı. Elif akşam eve gelince annesine bunu anlattı, annesi de ona bir avuç fidan verdi. Ertesi gün Elif ve arkadaşları yol kenarına fidan dikmeye başladı. Her gün sulayıp ağaçların dibindeki taşları temizlediler. Yaz bitince yolun kenarında yeniden yeşil bir çizgi oluştu. Ada halkı da ellerinde fidanlarla çocukların yanına geldi; belediye yol kenarındaki yeşilliği korumaya söz verdi. Elif her akşam çınarın altına oturup gökyüzünü gözlüyordu. Bir sabah uzaktan ince bir çığlık duydu ve yüreği hızlandı. Dallar yeniden yeşerdi ve çınarın gölgesi yine çocukların oyun yeri oldu. Birkaç mevsim sonra çınarın dalında yeniden bir yuva göründü.