4. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 55-57-58-59-60 Cevapları Ada Yayınları

1. Millî Mücadele denince aklınıza neler geliyor?

Cevap: Aklıma önce Atatürk ve onun Samsun’a çıkışı geliyor. Sonra cepheye kağnılarla mermi taşıyan kadınlar, yaşlılar ve çocuklar gözümün önüne geliyor. Yurdumuzu kurtarmak için canını veren şehitlerimizi ve gazilerimizi düşünüyorum. Bir de dalgalanan bayrağımız aklıma geliyor.

2. Sizce Millî Mücadele’den zaferle çıkmamızın nedenleri nelerdir?

Cevap: Bence en önemli neden, milletimizin tek yürek olması. Kadın erkek, genç yaşlı herkes elinden geleni yaptı. Başımızda Atatürk gibi akıllı ve cesur bir komutan vardı. Halkımız vatanını çok seviyordu ve özgürlüğünden vazgeçmek istemedi.

Metni soru sorarak okuma yöntemine göre okuyunuz. Bu yöntemin amacı etkin bir okuma yaparak metnin kavranmasıdır. Bu yöntem uygulanırken metnin başlığı, metne ait görseller gibi özelliklerden faydalanılarak sorular oluşturulur ve okuma esnasında bu soruların cevapları aranır. Metni okumaya başlamadan önce 1. etkinliği yapınız.

Cevap: Önce başlığa ve fotoğraflara bakıp 57. sayfadaki 1. etkinliğe üç soru yazdım. Metni okurken bu soruların cevaplarını aradım ve bulduğum yerlerin altını çizdim.

Metni okumaya başlamadan önce metnin başlığından ve metne ait görsellerden faydalanarak metinle ilgili üç soru yazınız. Metni okuduktan sonra sorularınızı cevaplayınız.

Cevap: (Örnek)

• Birinci sorum: Atatürk Dumlupınar’a ne zaman gitti?
• Cevabım: 1924 yılının ağustos ayının sonunda gitti.
• İkinci sorum: Atatürk bu yolculuğu neyle yaptı?
• Cevabım: Ankara’dan kalkan özel bir trenle, sonra otomobille gitti.
• Üçüncü sorum: Atatürk Dumlupınar’da neler yaptı?
• Cevabım: Şehit Asker Anıtı’nın ilk taşını koydu ve bir konuşma yaptı.

Aşağıda verilen “Kelimeyi Bul” oyunuyla ilgili verilen bilgileri okuduktan sonra oyunu öğretmeninizin kontrolünde oynayınız.

Cevap: Ben aklımda “söylev” kelimesini tuttum. Sözlükten anlamına bakıp tahtaya “Bir topluluğa karşı yapılan coşkulu konuşma, nutuk.” yazdım. İlk yanlış tahminden sonra tahtaya “S” harfini, ikincisinden sonra “Ö” harfini yazdım. Kelimeyi arkadaşım Defne buldu. Onu tebrik ettim ve tahtaya o geçti.

Aşağıdaki soruları metne göre cevaplayınız.

1. Atatürk il ve ilçe gezilerine ne zaman başlıyor?

Cevap: Cumhurbaşkanı seçildikten sonra başlıyor.

2. Bu gezilerinde neler yapıyor?

Cevap: Kurtuluş törenlerine katılıyor. Yaptığı konuşmalarla halkı çeşitli konularda bilgilendiriyor.

3. Dumlupınar gezisinin düzenlenmesinin amacı nedir?

Cevap: Gezinin iki amacı var: Biri Başkomutanlık Meydan Savaşı’nın ikinci yılını kutlamak, öbürü Şehit Asker Anıtı’nın temelini atmak.

4. Atatürk Dumlupınar gezisine kimlerle katılıyor?

Cevap: Yanında bazı devlet adamları, milletvekilleri ve generaller bulunuyor.

5. Atatürk tören alanına vardığında neler yapıyor?

Cevap: Önce kendisi için kurulan çadırda biraz dinleniyor. Sonra halkla birlikte anıtın yapılacağı tepeye çıkıp ilk taşı koyuyor. Ardından kürsünün yanında gölgelik bir yere oturup konuşmaları dinliyor. En son kürsüye kendisi çıkıyor.

6. Atatürk törende neler söylüyor?

Cevap: Tarihimizin büyük zaferlerle dolu olduğunu ama burada kazanılan zafer kadar kesin sonuçlu ve dünya tarihine yön veren başka bir meydan savaşı hatırlamadığını söylüyor. Şehitlerin devletin ve Cumhuriyet’in sonsuza kadar koruyucusu olduğunu belirtiyor. Gençlere de “Cumhuriyeti biz kurduk, onu yükseltecek ve sürdürecek sizsiniz.” diyor.

7. Atatürk’ü dinleyenler nasıl bir tepki veriyorlar?

Cevap: Herkes onu çıt çıkarmadan, dikkatle dinliyor. Konuşmasının sonundaki sözlerini de dakikalarca alkışlıyorlar.

Okuduğunuz metinden alınan aşağıdaki cümleleri okuyunuz. Cümlelerde anlatılan olayların hayal mi yoksa gerçek mi olduğunu söyleyiniz.

“Tören yerinde çadırlar kurulmuştu.”

“Atatürk, kendisi için hazırlanmış olan çadırda önce bir süre dinlendi.”

Cevap: İki cümle de gerçek. Çünkü bir yere çadır kurulması ve bir insanın çadırda dinlenmesi günlük hayatta olabilecek şeyler.

Siz de içinde hayalî unsurlar barındıran cümleler yazınız.

Cevap: (Örnek)

• Ay, gece penceremden girip bana masal anlattı.
• Kalemim yorulunca defterin üstünde uyuyakaldı.
• Bulutlar saklambaç oynarken güneş ebe oldu.
• Çantam, ödevimi unuttuğum için bana küstü.

“Atatürk Dumlupınar’da” metninin paragraflarını numaralandırınız. Giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinde yer alan paragrafların numaralarını aşağıya yazınız.

Cevap: Metinde, konuşma çizgisiyle başlayan iki paragraf da sayılınca 12 paragraf var.

• Giriş: 1 ve 2. paragraflar
• Gelişme: 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 ve 11. paragraflar
• Sonuç: 12. paragraf

Aşağıda verilen görselleri inceleyerek altındaki bilgileri okuyunuz.

Kitabınızın “İçindekiler” bölümünü inceleyiniz. “Atatürk Dumlupınar’da” metninin yer aldığı sayfa numarası ile “İçindekiler” bölümünde yazan sayfa numarasının uyumlu olup olmadığını söyleyiniz. Ardından kitabınızın “Kaynakça” bölümünü inceleyerek metinlerin alındığı kaynaklardan daha önce okuduklarınız hakkında konuşunuz.

Cevap: “Atatürk Dumlupınar’da” metni kitabımızda 55. sayfada başlıyor. “İçindekiler” bölümünde de aynı sayfa numarası yazıyor, yani ikisi uyumlu. “Kaynakça” bölümünde Mehmet Atilla’nın “Bir Bayram Günü” kitabını gördüm. “Ömrümün En Güzel Rüyası” metni bu kitaptan alınmış, biz de onu geçen hafta okuduk. Metni çok sevdiğim için kitabın tamamını da okumak istiyorum.

“Sonraki Derse Hazırlık” aşamasında yaptığınız araştırma sonucunda defterinize yazdığınız Millî Mücadele Dönemi’nin kahramanı hakkındaki bilgileri okuyunuz. Millî Mücadele’de her şeyini ortaya koyan bu kahramanların varlığının ülkemiz için, bizler için ve sonraki nesiller için önemi hakkında bir konuşma yapınız. Konuşmanızda beden dilinizi etkili bir şekilde kullanmaya özen gösteriniz.

Cevap: Arkadaşlar, ben Sütçü İmam’ı araştırdım. O, Maraş’ta düşman askerlerine karşı koyan cesur bir insandı. Onun gibi kahramanlar olmasaydı bugün bayrağımız özgürce dalgalanamazdı. Biz okula rahatça gidebiliyorsak, sokakta korkmadan oynayabiliyorsak bunu onlara borçluyuz. Onlar bize vatanı sevmeyi ve zor zamanda birlik olmayı öğrettiler. Bizden sonra gelecek çocuklar da bu kahramanları tanımalı. Bu yüzden onları hiç unutmamalı, adlarını yaşatmalıyız.

Başkomutanlık Meydan Muharebesi, Millî Mücadele Dönemi’nin askerî mücadelesini bitiren savaş olmuştur. Bundan sonra siyasi mücadele başlamıştır. Aşağıda verilen fotoğraflar Millî Mücadele Dönemi’ne aittir. Fotoğrafları inceleyerek Atatürk’ün Türk milleti için yaptıklarını anlatan bir metin yazınız. Metninizde eş sesli kelimeleri anlamına uygun olacak şekilde kullanınız.

Cevap:

Atatürk ve Milletimiz

Yurdumuz işgal edilince Atatürk bir an bile boş durmadı. Samsun’a çıktı; dağ, kır demeden Anadolu’yu dolaşıp halkla konuştu. Milletimizi tek yürek yaptı. Cephede hep askerinin yanındaydı, askerlerin yüzü ona dönüktü. Düşman, Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nde yenildi ve yurdumuz kurtuldu. Savaştan sonra Atatürk Cumhuriyet’i kurdu, yeni okullar açtı. Ona yüz kere teşekkür etsek azdır.

Bu metinde “yüz” kelimesini hem “surat” hem de “sayı” anlamında, “kır” kelimesini de “şehir dışındaki açık alan” anlamında kullandım.

Ülkemizin bağımsız olmasının önemi konusunda söylenmiş sözleri araştırınız. Ulaştığınız sözleri defterinize yazınız.

Cevap:

• “Ya istiklal ya ölüm!” (Mustafa Kemal Atatürk)
• “Özgürlük ve bağımsızlık benim karakterimdir.” (Mustafa Kemal Atatürk)
• “Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım.” (Mehmet Âkif Ersoy, İstiklal Marşı)