4. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 46-51-52-53-54 Cevapları Ada Yayınları

1. Rüya görüyor musunuz? Görüyorsanız bir rüyanızı anlatınız.

Cevap: Evet, görüyorum. Bir gece rüyamda okulun bahçesindeki çınar ağacının tepesinde bir ev vardı. Arkadaşlarımla ip merdivenden çıkıp o evde ders yapıyorduk. Kuşlar pencereden girip sıralarımıza konuyordu. Uyanınca ağaç evin gerçek olmadığına biraz üzüldüm.

2. Daha önce okulunuzu kimler ziyaret etti? Bu ziyaretler esnasında neler hissettiniz? Açıklayınız.

Cevap: Geçen yıl okulumuza bir çocuk kitabı yazarı geldi, bir kez de itfaiyeciler geldi. Yazar kitaplarımızı imzalarken sıramın gelmesini sabırsızlıkla bekledim. İtfaiyeciler hortumu tutmamıza izin verince çok heyecanlandım. İki ziyarette de yeni şeyler öğrendiğim için mutlu oldum.

3. Aşağıda görselleri verilen kişiler okulunuzu ziyaret etseydi neler hissederdiniz? Neden?

Cevap: Görsellerde Mustafa Kemal Atatürk, Mehmet Âkif Ersoy, Fatih Sultan Mehmet ve Mimar Sinan var. Onlar okulumuza gelseydi heyecandan yerimde duramazdım, çok da gurur duyardım. Çünkü hepsi tarihimizin büyük insanları: Atatürk Cumhuriyet’i kurdu, Mehmet Âkif İstiklal Marşı’mızı yazdı, Fatih İstanbul’u fethetti, Mimar Sinan eşsiz camiler yaptı. Onlara sormak istediğim pek çok soru olurdu.

Metni tahmin ederek okuma yöntemine göre okuyunuz. Bu yöntemin amacı, okuma sürecinde sizi etkin kılmaktır. Bunun için öğretmeniniz metni okurken bazı yerlerde okumayı durdurup size metnin devamıyla ilgili sorular yöneltecektir. Metnin sonunda tahminlerinizin doğru olup olmadığını değerlendiriniz.

Cevap: Öğretmenimiz müdürün konuşmasından sonra durup “Sizce okula kim gelecek?” diye sordu. Ben “Atatürk gelecek.” dedim ve tahminim doğru çıktı. Atatürk sıranın yanında durunca “Çocukla konuşacak.” diye tahmin ettim; bu tahminim tutmadı, çünkü Atatürk konuşmadan sınıftan çıktı. Olanların rüya olduğunu ise başlıktan anlamıştım.

Aşağıda verilen kelimeleri ve kelime gruplarını örnekteki gibi anlamlarıyla eşleştiriniz. Ardından bu kelimeleri ve kelime gruplarını bulmacada bulup işaretledikten sonra sözlü olarak birer cümlede kullanınız. Bulmacada kelimeler sağdan sola, yukarıdan aşağıya ve çapraz olarak verilmiştir. Anlamını öğrendiğiniz kelimeleri ve anlamlarını sözlüğünüze yazmayı unutmayınız.

Cevap:

1. Tekrarlanması, uzun sürmesi dolayısıyla bir şeyden hoşlanmaz veya sıkılır duruma gelmek. → USANMAK
2. Bilinip unutulan bir şeyi akla getirmek, hatırlamak. → ANIMSAMAK
3. Belirmek, ortaya çıkmak. → BAŞ GÖSTERMEK
4. Öğrencilerin, bir öğretmenin gözetimi altında; anlatma, araştırma, küme çalışması vb. yollarla ve türlü eğitim araç ve gereçlerinden de yararlanarak ders yaptıkları yer, sınıf. → DERSHANE
5. Temel düşünce, temel inanç. → İLKE
6. Bir şeye hafifçe dokunmak, takılmak. → İLİŞMEK (örnek)
7. Üst baş. → GİYİM KUŞAM
8. Belli bir alanda hızlı, köklü ve nitelikli değişiklik. → DEVRİM

Bulmacadaki yerleri: “Baş göstermek” en üst satırda, “devrim” üçüncü satırda, “ilke” yedinci satırda, “giyim kuşam” en alt satırda soldan sağa yazılı. “Dershane” dokuzuncu sütunda, “anımsamak” son sütunda yukarıdan aşağıya iniyor. “Usanmak” ise üçüncü satırın ilk harfinden başlayıp çapraz olarak sağ alta doğru gidiyor.

Cümlelerim

• Kardeşim aynı çizgi filmi izlemekten hiç usanmıyor.
• Eski fotoğrafa bakınca o günü hemen anımsadım.
• Akşama doğru gökyüzünde kara bulutlar baş gösterdi.
• Dedem, okuldaki sınıfına dershane dermiş.
• Dürüstlük benim en önemli ilkemdir.
• Kazağım kapının koluna ilişti.
• Bayram sabahı herkesin giyim kuşamı çok şıktı.
• Harf Devrimi ile yeni Türk harfleri kabul edildi.

Aşağıdaki soruları metne göre cevaplayınız.

1. Metnin kahramanı kimdir? Bu kişi okuyucularına başından geçen hangi olayı anlatıyor?

Cevap: Metnin kahramanı, olanları kendi ağzından anlatan öğrenci çocuk. Bize, Atatürk’ün okullarına geldiğini gördüğü rüyasını anlatıyor.

2. Çocuklar bahçede neden toplanıyorlar?

Cevap: Onları bahçeye öğretmenleri topluyor. Başta kimse nedenini bilmiyor. Sonra müdür, okula az sonra Mustafa Kemal Atatürk’ün geleceğini duyuruyor. Yani bu haberi öğrenmek ve Atatürk’ü karşılamak için toplanıyorlar.

3. Çocuklar, Mustafa Kemal Atatürk’ün okula geleceğini öğrendiğinde nasıl davranıyorlar?

Cevap: İlk anda hepsi şaşırıp kalıyor. Ardından bahçede gittikçe büyüyen bir uğultu yükseliyor. Atatürk içeri girince de onu alkışlıyorlar.

4. Mustafa Kemal Atatürk, kaç kişilik bir grupla okula geliyor?

Cevap: Yaklaşık on kişilik bir grupla geliyor.

5. Mustafa Kemal Atatürk’ün giyim kuşamı nasıldır? Giysilerinin dikkat çekmesinin nedeni ne olabilir?

Cevap: Atatürk çok şık giyinmiş. Üzerinde açık renkli bir takım elbise ve kravat var, elinde de şapkası ile bastonu bulunuyor. Çocukları şapkasıyla selamlıyor. Bence giysileri bu kadar özenli ve çağdaş olduğu için dikkat çekiyor. Atatürk giyimiyle de herkese örnek olmak istiyor.

6. Anlatıcının rüyasında aşırı heyecanlanmasının nedeni nedir? Siz onun yerinde olsaydınız nasıl davranırdınız? Neden?

Cevap: Çünkü Atatürk sınıfta tam onun sırasının yanında duruyor, elini sırasına koyuyor ve kolu neredeyse omzuna değiyor. Ben onun yerinde olsaydım heyecandan elim ayağım titrerdi ama cesaretimi toplayıp ona “Hoş geldiniz Atam.” derdim. Çünkü böyle bir fırsat insanın eline bir kez geçer.

Metnin konusunu ve ana fikrini yazınız.

Cevap:

• Metnin konusu: Bir çocuğun rüyasında Atatürk’ün okulunu ziyaret ettiğini görmesi.
• Metnin ana fikri: Atatürk’ü çok seven çocuklar için onu görmek en büyük mutluluktur.

Metni bir kez daha okuduktan sonra metindeki olayları oluş sırasına göre özetleyerek aşağıya yazınız.

Cevap: Çocuk rüyasında okulun bahçesinde toplandıklarını görüyor. Müdür, Atatürk’ün geleceğini haber veriyor. Atatürk gelince herkes onu alkışlıyor. Sonra Atatürk çocuğun sınıfına girip dersi izliyor ve onun sırasının yanında duruyor. Atatürk gidince çocuk sevinçle bağırıyor ve kendi sesine uyanıyor.

Aşağıdaki cümleleri okuyunuz. Cümlelerdeki altı çizili kelimelerin, bulundukları cümleye kattıkları anlamın aynı olup olmadığını düşününüz.

“Delice Çayı bahar gelince farklı akıyor.”

“Kardeşim çayı masaya döktü.”

Cevap: Anlamları aynı değil. İlk cümledeki “çay” küçük bir akarsuyun adı, ikinci cümledeki “çay” ise bardakla içtiğimiz içecek.

Aşağıda verilen “ekmek” kelimesini iki farklı anlamda cümle içinde kullanınız.

Cevap:

• 1. Anlam: Fırından iki sıcak ekmek aldım.
• 2. Anlam: Dedem tarlaya buğday ekmek için erken kalktı.

Mustafa Kemal Atatürk’ün okulunuzu ziyaret edeceğini hayal ediniz. Okulunuzda ve sınıfınızda ne gibi hazırlıklar yapar, ona neler sorar, onunla neler hakkında konuşurdunuz? Nedenleriyle birlikte aşağıdaki yazma alanına yazınız. Yazınızı bitirdikten sonra gözden geçirerek varsa yazım ve noktalama hatalarınızı düzeltiniz. Yazınızı okuyarak paylaşabileceğiniz gibi genişleterek A4 boyutunda bir kâğıda yazabilir, sınıf veya okul panosunda da sergileyebilirsiniz.

Cevap: Atatürk okulumuza gelecek olsa önce sınıfımızı tertemiz yapardık. Duvarlara bayraklar asar, Atatürk köşemizi yenilerdik. Onu kapıda çiçeklerle karşılar, hep birlikte İstiklal Marşı’nı okurduk. Ona “Çocukken en çok hangi dersi severdiniz?” diye sorardım. Çünkü onun nasıl bir öğrenci olduğunu merak ediyorum. Sonra ona 23 Nisan’ı bize armağan ettiği için teşekkür ederdim. Büyüyünce ülkem için çalışacağıma söz verirdim.

“Sonraki Derse Hazırlık” aşamasında sizden istenilen çalışma doğrultusunda sunumunuzu yapınız. Konuşmacı arkadaşlarınızı dinlerken nezaket kurallarına uyunuz. Sunumunuzu bitirdikten sonra kendinizi aşağıdaki ölçütlere göre değerlendiriniz.

Cevap: Bu tabloyu herkes kendi sunumuna göre doldurur. Benim örnek değerlendirmem şöyle:

• Sunumum için gerekli araştırmayı yaptım. → Evet
• Araştırmam sonucunda edindiğim bilgileri düzenledim. → Evet
• Konuşmamı tasarladıktan sonra birkaç kez prova ettim. → Hayır
• Sunumum esnasında nezaket kurallarına uydum. → Evet
• Sunumumu çeşitli görsellerle destekledim. → Evet
• Sunumum esnasında beden dilimi etkili bir şekilde kullandım. → Evet
• Konuşurken dikkat dağıtacak davranışlarda bulunmadım. → Evet
• Konuşurken arkadaşlarımla göz teması kurdum. → Evet
• Konu dışına çıkmadan konuştum. → Evet

“Sonraki Derse Hazırlık” aşamasında yaptığınız çalışmadan hareketle Atatürk hakkındaki konuşmanızı yapınız.

Cevap: Değerli arkadaşlarım, bu konuşmamda size Atatürk’ün hayatından söz edeceğim. Mustafa Kemal Atatürk 1881’de Selanik’te doğdu. Annesinin adı Zübeyde, babasının adı Ali Rıza’dır. Şemsi Efendi Okulunda okudu, sonra askerî okulları bitirip subay oldu. 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkıp Millî Mücadele’yi başlattı. 23 Nisan 1920’de Meclisi açtı, bu günü de çocuklara armağan etti. 29 Ekim 1923’te Cumhuriyet’i ilan etti ve ilk cumhurbaşkanımız oldu. 10 Kasım 1938’de aramızdan ayrıldı. Bize düşen, onun gösterdiği yolda çok çalışmaktır.

Genel ağda araştırma yaparken nelere dikkat ediyorsunuz?

Cevap: Önce sitenin güvenilir olup olmadığına bakarım. Resmî kurumların “gov”, üniversitelerin “edu” uzantılı sitelerini seçerim. Bulduğum bilgiyi başka bir kaynakla karşılaştırırım. Tanımadığım bağlantılara ve reklamlara tıklamam. Araştırmayı da büyüklerimin yanında yaparım.

Millî Mücadele’nin kahramanlarını güvenilir genel ağ sitelerinden yararlanarak araştırınız. Bu kişilerden birinin hayatını kısaca defterinize yazınız.

Cevap: Millî Mücadele’nin kahramanlarından bazıları Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Kâzım Karabekir, Fevzi Çakmak, Sütçü İmam, Şahin Bey, Hasan Tahsin, Kara Fatma ve Şerife Bacı’dır. Ben Sütçü İmam’ı yazdım:

Sütçü İmam

Sütçü İmam Maraş’ta doğdu. Hem süt satar hem de bir camide imamlık yapardı. 1919 yılında Maraş düşman askerleri tarafından işgal edildi. Sütçü İmam, sokakta Türk kadınlarına saldıran askerlere karşı koydu. Onun bu cesareti Maraş halkını harekete geçirdi. Halk hep birlikte mücadele ederek şehri düşmandan kurtardı. Sütçü İmam 1922’de hayatını kaybetti. Bugün Kahramanmaraş’taki üniversite onun adını taşıyor.