6. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 94-95-96 Cevapları 1. Kitap
5 dk okuma 0 yorum
6. sınıf Fen Bilimleri ders kitabında “Bitki ve Hayvanlarda Üreme, Büyüme ve Gelişme” konusunun üçüncü alt başlığı “Tohumun Çimlenmesine Etki Eden Faktörler”dir. Konunun üçüncü yazısında 94, 95 ve 96. sayfalardaki çimlenme sorularını ve iki aşamalı çimlenme deneyini cevaplıyoruz. 6. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 94-95-96 Cevapları 1. Kitap yazısında deney sonucu ve bilgi sorularının altındaki sarı “Neden?” notuna dokunarak açıklamayı okuyabilirsiniz. Deneydeki tohum, ortam ve gözlem değerleri örnektir; siz kendi deneyinizde gördüklerinizi yazmalısınız.
Bitki ve Hayvanlarda Üreme, Büyüme ve Gelişme Konusu Cevapları
Tohum; su, oksijen ve uygun sıcaklık bulduğunda çimlenir, bunun için ışığa ve karbon dioksite ihtiyaç duymaz. Bir faktörün etkisini sınamak için deneyde yalnızca o faktör değiştirilir, öbür koşullar aynı tutulur. Değiştirilen koşul bağımsız değişken, gözlenen sonuç bağımlı değişken, aynı tutulanlar kontrol değişkenidir.
Sayfa 94 Cevapları
Bu sayfada: “Tohumun Çimlenmesine Etki Eden Faktörler” alt konusuna başlıyoruz. Önce çimlenmeyle ilgili altı soruyu cevaplıyor, sonra kendi çimlenme deneyimizin birinci aşaması için tahminde bulunuyoruz. Deney cevapları örnek bir uygulamaya göre yazılmıştır.
Etkinlik İstasyonu-9
Bitki tohumunun gelişim süreciyle ilgili aşağıdaki etkinliği yapınız.
Aşağıdaki soruları cevaplayınız.
– Tohumun çimlenmesine etki eden faktörler neler olabilir?
Cevap: Su, oksijen ve sıcaklık çimlenmeyi etkiler.
Neden?
Tohum su alınca şişer ve kabuğu çatlar. İçindeki canlı kısım besinini kullanmak için oksijene, uyanmak için de uygun sıcaklığa ihtiyaç duyar. Işık ve karbon dioksit çimlenme için gerekli değildir.
– Neden bazı tohumlar yıllarca çimlenmeden kalabilirken bazıları hemen çimlenir?
Cevap: Uygun su, hava ve sıcaklığı bulan çimlenir; bulamayan bekler.
Neden?
Kuru ve serin bir kavanozda duran tohum uyku hâlindedir; koşullar uygun olana kadar yıllarca bekleyebilir. Kabuğu çok sert olan tohumların su alması da uzun sürer.
– İnsanlar tohumun çimlenme sürecini hızlandırmak için neler yapabilir?
Cevap: Tohumu ılık suda bekletir, nemli ve ılık bir yerde tutarlar.
– Toprak sıcaklığının tohumun çimlenme sürecine etkileri neler olabilir?
Cevap: Ilık toprakta çimlenme hızlanır; soğukta yavaşlar ya da durur.
– Tohumun çimlenmesi için toprağa ihtiyaç var mıdır? Neden?
Cevap: Yoktur; tohum ıslak pamukta da çimlenir, besini kendi içindedir.
Neden?
Çimlenme için gereken su, oksijen ve sıcaklık pamukta ya da kâğıt havluda da sağlanabilir. Toprak, çimlenmeden sonra büyüyen bitkiye mineral verdiği için önemlidir.
– Su olmadan tohum çimlenebilir mi? Neden?
Cevap: Çimlenemez; tohum su alıp şişmeden kabuğu çatlamaz.
Etkinlik İstasyonu-10
Sayfa 80’deki “Hazırlanalım” bölümünde belirlediğiniz bir bitki tohumunun çimlenme sürecini gözlemleyeceğiniz ve bu süreçle ilgili çıkarımda bulunacağınız aşağıdaki etkinliği yapınız.
Malzemeler
bitki tohumları ve kendi belirleyeceğimiz malzemeler
Etkinliğin Yapılışı
I. Aşama
– Deney düzenekleri için gerekli malzemeleri arkadaşlarınızla belirleyiniz.
Uyarı: Oksijensiz ortam sağlanamayacağı için oksijen değişkeni deneye dâhil edilmeyecektir.
Tahmin Et
Oluşturacağınız deney düzeneklerinde hangi faktörleri test edeceksiniz? Bu deney düzeneklerinde tohum çimlenebilir mi? Tahminlerinizi nedenleriyle yazınız.
– Deney düzeneklerinizi oluşturunuz ve test edeceğiniz faktörün etkisini bir hafta boyunca düzenli olarak gözlemleyiniz. Gözlem sürecini arkadaşlarınızla organize ediniz ve dönüşümlü bir şekilde gözlem yaparak sonuçları kaydediniz.
Cevap: Örnek uygulama:
- Malzemelerimiz: Nohut tohumu, iki cam kavanoz, pamuk, su, termometre, etiket ve karton kutu.
- Tahmin Et: Önce sıcaklığı, sonra tohumun bulunduğu ortamı test edeceğiz. Raftaki ılık kavanozda nohutlar çimlenir, buzdolabındakiler çimlenmez; çünkü tohum uyanmak için ılık ortam ister.
- Düzenek: İki kavanoza ıslak pamuk ve onar nohut koyduk. Birini sınıftaki rafa (22 °C), öbürünü buzdolabına (4 °C) yerleştirdik. Raftakinin üstünü karton kutuyla örttük ki ikisi de karanlıkta kalsın. Bir hafta boyunca sırayla nöbet tutup her gün aynı miktarda su verdik ve gördüklerimizi yazdık.
Sayfa 95 Cevapları
Bu sayfada: Çimlenme deneyindeki gözlemlerimizi yazıp çiziyor, sonucu tahminimizle karşılaştırıyor ve değişkenleri belirliyoruz. İkinci aşamada deneyi başka bir faktörle tekrarlıyoruz. Sayfanın altındaki karekod “Tohumun Çimlenmesine Etki Eden Faktörler” adlı sanal laboratuvara götürür. Cevaplar örnek deneye göredir.
Etkinlik İstasyonu-10
Gözlemle
Çimlenme olayı gerçekleşene kadar gözlemlerinize devam ediniz. Gözlemlerinizi aşağıdaki alanlara yazarak ve çizerek kaydediniz.
Cevap: 1. gün: Nohutlar şişti. 3. gün: Raftakilerde kabuk çatladı, kökçük çıktı. 5. gün: Filiz göründü. Buzdolabındakiler çimlenmedi.
Çizim alanına iki kavanozu yan yana çizdik: raftaki kavanozda kökleri ve filizleri çıkmış nohutlar, buzdolabındaki kavanozda yalnızca şişmiş nohutlar var.
Açıkla
Düzeneklerde meydana gelen değişimler nelerdir? Etkinliğin başlangıcında yaptığınız tahminlerle karşılaştırarak yazınız.
Cevap: Raftaki nohutlar çimlendi, buzdolabındakiler çimlenmedi. Tahminimiz doğru çıktı.
Neden?
İki kavanozda da su, hava ve karanlık aynıydı; tek fark sıcaklıktı. Sonuçtaki farkı da sıcaklık yarattı: tohum 4 °C’ta uyanamadı.
– Belirlediğiniz faktör ve ulaştığınız sonuca göre neden-sonuç cümlesi yazınız.
Cevap: Ortam ılık olduğu için raftaki tohumlar çimlendi; soğuk olduğu için buzdolabındakiler çimlenmedi.
– Yaptığınız deneydeki değişkenleri aşağıdaki ilgili alanlara yazınız.
Cevap:
- Bağımlı Değişken: Tohumun çimlenmesi
- Bağımsız Değişken: Ortamın sıcaklığı
- Kontrol Değişkeni: Tohum, su, kap, ışık
Neden?
Bilerek değiştirdiğimiz şey bağımsız değişkendir (sıcaklık). Bunun sonucunda değişip değişmediğine baktığımız şey bağımlı değişkendir (çimlenme). İki düzenekte aynı tuttuklarımız ise kontrol değişkenleridir.
II. Aşama
– Deneyinizi farklı bir faktör belirleyerek tohumun çimlenmesine etkisini gözlemleyeceğiniz yeni düzenekler kurarak tekrarlayınız.
– Uygulama ve gözlemlerinizi aynı şekilde gerçekleştirerek deneyinizi tamamlayınız.
– Bu süreçte arkadaşlarınızla aldığınız kararları uygulayınız.
– Yaptığınız ilk deneye göre farklı bir sonuç ortaya çıktıysa buna uygun yeni neden-sonuç cümlenizi yazınız.
Cevap: Pamukta da toprakta da su ve hava olduğu için iki kavanozdaki tohumlar da çimlendi.
İkinci aşamada tohumun bulunduğu ortamı test ettik: bir kavanoza ıslak pamuk, öbürüne nemli toprak koyduk ve ikisini de aynı rafta tuttuk. Bu kez iki düzenek arasında fark çıkmadı.
– Yaptığınız deneylerden biriyle ilgili önerme cümlesi yazınız.
Cevap: Tohum uygun sıcaklıkta su ve hava bulursa toprak olmasa da çimlenir.
Sayfa 96 Cevapları
Bu sayfada: Yaptığımız çimlenme deneyini bir diyagramda özetliyoruz. Sayfadaki karekodlardan biri çalışmanın değerlendirme formuna, öbürü “Tohumun Uyanışı” adlı videoya götürür. Diyagram örnek deneye göre doldurulmuştur.
Etkinlik İstasyonu-11
Tohumun çimlenmesi ile ilgili aşağıdaki etkinliği yapınız.
“Etkinlik İstasyonu 10”da yaptığınız deneyden yola çıkarak aşağıdaki diyagramı doldurunuz.
Cevap:
- Deneyde tohumun çimlenmesine etki eden hangi faktörü test ettiniz? Sıcaklık
- Etkinlikten Önce Bildikleriniz: Tohumun çimlenmek için suya ihtiyacı olduğunu biliyordum.
- Etkinlikle İlgili Kavramlar: Çimlenme, tohum, sıcaklık, bağımlı ve bağımsız değişken
- Önermeniz: Tohum ılık ortamda çimlenir, soğukta çimlenmez.
- Gözlemleriniz: Raftaki nohutlar 3. gün kök verdi; buzdolabındakiler yalnız şişti.
- Malzemeler: Nohut, iki kavanoz, pamuk, su, termometre
Soru sor ya da yorum yaz