8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 275-277-278-279-280-281 Cevapları Hecce Yayıncılık

Sizce insanları diğer canlılardan ayıran özellikleri nelerdir? Düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Bence insanı ayıran en önemli özellik, düşünüp öğrendiklerini yeni şeylere dönüştürebilmesi. İnsan alet yapabiliyor, konuşarak duygusunu anlatabiliyor ve bildiklerini yazıyla sonraki kuşaklara bırakabiliyor. Bu yüzden bilim ve teknoloji her yıl biraz daha ilerliyor.

Şiiri, türün özelliklerine dikkat ederek sessiz okuyup şiirdeki vurgu ve tonlamaları belirleyiniz. Ardından şiiri sesli okuyunuz ve ezberlemeye çalışınız.

Cevap: Şiiri sessiz okurken “Çok büyük şu insan aklı” dizesinde “büyük” sözcüğüne, “Artık tutsak değiliz yeryüzünde” dizesinde “artık” sözcüğüne vurgu yapılması gerektiğini fark ettim. Sesli okurken sayma dizelerinde sesimi yavaşça yükseltip uzay bölümünde heyecanlı okudum. Sonra kıtaları ayırarak ezberlemeye çalıştım.

Okuduğunuz metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarını aşağıya yazınız. Metindeki anlamını bilmediğiniz kelime ya da kelime gruplarının anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. Anlamını öğrendiğiniz yeni kelime/kelime gruplarını sözlüğünüze yazınız. Öğrendiğiniz kelimeleri birer cümlede kullanınız.

Cevap:

• gökyüzü atlası → Tahminî anlamı: Yıldız ve gezegenlerin yerini gösteren harita. Cümlem: Kampta gökyüzü atlasıyla Büyük Ayı’yı bulduk.
• Samanyolu → Tahminî anlamı: Dünyamızın da içinde olduğu yıldız topluluğu. Cümlem: Köyde gece Samanyolu’nun beyaz şeridi görünür.
• orak → Tahminî anlamı: Ay biçiminde eğri, kesici alet; hilal şekli. Cümlem: Ay, gece gökyüzünde ince bir orak gibi duruyordu.

1. Şair, insan aklını neye benzetiyor? Neden?

Cevap: Şair, insan aklını “masmavi sonsuz bir deniz”e benzetiyor. Çünkü deniz gibi akıl da çok geniş ve derin; sınırı görünmüyor, hep yeni fikirlere açık.

2. Şiirde insanların akıllarını kullanarak neler yaptıklarından bahsediliyor?

Cevap: İnsanlar aklı sayesinde denizde gemi yüzdürmüş, karada kamyon ve tren koşturmuş, gökyüzünde uçak uçurmuş. Dağları oyup baraj yapmışlar, elektrik üretmişler, okullar ve fabrikalar kurmuşlar. Sonunda uzay gemileriyle yıldızlara da yaklaşmışlar.

3. “Artık tutsak değiliz yeryüzünde” dizesiyle ne anlatılmak istenmiştir?

Cevap: İnsanlık uzay araçları sayesinde artık yalnızca dünyada kalmıyor, gökyüzüne ve uzaya açılabiliyor. Şair, aklın insanı yeryüzünün sınırlarından kurtardığını anlatmak istiyor.

4. “Günden güne emekle / Daha da çiçeklenmekte dünyanın yüzü.” dizeleriyle şair ne anlatmak istemiştir?

Cevap: Şair, insanların emeği ve bilimin ilerlemesiyle dünyanın her gün biraz daha güzelleştiğini anlatmak istiyor. “Çiçeklenmek” sözüyle bu gelişmenin bir bitkinin büyümesi gibi sürekli olduğunu hissettiriyor.

5. Sizce şairin şiire yazdığı başlık uygun mudur? Siz olsaydınız bu şiire hangi başlığı yazardınız? Neden?

Cevap: Bence başlık uygun, çünkü şiirde aklın aydınlattığı yaşam anlatılıyor. Ben olsaydım “Sonsuz Gökyüzü Gibi Akıl” adını koyardım. Şiirin son dizesinde aklın sonsuz gökyüzüne benzetilmesi bana şiirin özü gibi geldi.

Okuduğunuz şiirin konusunu ve ana duygusunu aşağıya yazınız.

Cevap:

• Şiirin Konusu: İnsan aklının emekle yaptığı gelişmeler.
• Şiirin Ana Duygusu: Akla ve emeğe duyulan hayranlık.

Aşağıdaki çizgi romanı inceleyiniz. Çizgi roman hakkındaki görüşlerinizi ve görsel yorumcunun iletmek istediği bilgi ya da düşünceyi nasıl ilettiğini yazınız.

Cevap: Çizgi roman, Aziz Sancar’ın azmini sade ve esprili anlatıyor. Konuşan kediler konuyu kolaylaştırıyor; kırk yıllık emek Nobel getirmiş.

“Dünyanın en zeki insanlarının hayatları ve icatları” konusunda bir sunum hazırlayınız. Sunumunuzu; düşüncelerinizi mantıksal bir bütünlük içerisinde ifade edecek şekilde ve görsel, işitsel vb. destekleyici materyaller kullanarak hazırlayınız. Bir sonraki derste sunumunuzu yapmak üzere prova yapınız.

Cevap: Örnek sunum planı: Sunumumu üç bilim insanı üzerine kurdum.

• Marie Curie: Radyoaktiviteyi inceleyen fizikçi ve kimyacı. Polonyum ve radyum elementlerini buldu, iki ayrı alanda Nobel Ödülü kazandı.
• Cahit Arf: Türk matematikçi. Matematikte onun adını taşıyan çalışmalarıyla dünyada tanındı.
• El-Cezeri: Su ve mekanik düzeneklerle çalışan otomatik makineler tasarlayan Anadolulu mühendis.
• Destek materyali: Her bilim insanı için bir fotoğraf ve kısa bir video gösterip sonuçta “merak ve emek” ortak noktasını vurgularım. Sunumdan önce aynaya karşı süre tutarak prova yaparım.

Aşağıya “Akıl Aydınlığında” adlı şiirin konusu ve ana duygusundan hareketle hikâye edici bir metin yazınız. Yazdığınız metne uygun bir başlık bulunuz. Metninizi gözden geçirirken varsa metninizdeki yazım, noktalama hatalarını ve anlatım bozukluklarını düzeltiniz. Yazdığınız metni sınıfta arkadaşlarınıza okuyunuz.

Cevap: Başlık: Akıl ve Emek. Kerem’in köyünde yaz gelince kuyular kuruyordu. Herkes yağmur beklerken Kerem eski bir kitabı açıp rüzgâr değirmenlerini inceledi. Atölyede günlerce çalışarak çatıya küçük bir pervane taktı. İlk gün hiçbir şey olmadı, ikinci gün pervane döndü ve kuyudan su yükseldi. Köylüler sevinçle bahçelere koştu. Kerem o akşam gökyüzüne bakıp “İnsan aklı emekle birleşince çok şey başarır.” dedi. Bahçeler yeniden yeşerdi. Komşu köyden gelenler de pervaneyi görüp şaşırdı. Kerem onlara yapımını adım adım anlattı, üç genç de kendi köylerine aynısını kurdu. Birkaç ay sonra bölgedeki bütün kuyular yeniden dolmaya başladı. Köyün muhtarı Kerem’i meydana çağırıp teşekkür etti. Kerem ise “Bu başarı yalnız benim değil; merak eden herkesin.” dedi. O günden sonra köyde her çocuk bir şey icat etmeyi hayal etti. Okulun duvarına pervanenin resmi asıldı. Kerem büyüyünce mühendis olmak için şehre gitti ve rüzgâr enerjisi okudu. Yıllar sonra köyüne döndüğünde çatıların üstünde yüzlerce pervane döndüğünü gördü. Köyün bütün elektriğini artık rüzgâr karşılıyordu. Kerem, çocukluğunda kurduğu küçük pervaneyi yerinden alıp müzeye hediye etti. Müzenin levhasına “Merak, emek ve akıl bir araya gelince” yazıldı. Köyün çocukları her akşam o levhanın başında toplanıp yeni icat fikirleri tartışır oldu. Kerem de onlara hep aynı şeyi söyledi: “Önce merak edin, sonra deneyin, pes etmeyin.” Böylece akıl, köyün karanlıklarını sonsuza dek aydınlattı. Her yaz köylüler Kerem’in adını taşıyan bir şenlik düzenledi. Çocuklar kendi yaptıkları küçük makineleri sergiledi. Kerem hepsine küçük bir pervane armağan etti.

1. Canan Dağdeviren, niçin kalp hastalıklarının tedavisine yönelik çalışmalar yapmak istemiştir?

Cevap: Beş yaşındayken dedesinin yirmi sekiz yaşında kalp yetmezliğinden öldüğünü öğrenmiş. Bu yüzden yirmi sekiz yaşına gelene kadar kalp hastalıklarının tedavisi için çalışıp başarılı olacağına kendi kendine söz vermiş.

2. Canan Dağdeviren’in yaptığı bilimsel çalışmalar nelerdir?

Cevap: Kalbin atış enerjisini elektriğe çevirebilen, vücuda giyilebilen bir kalp pili geliştirmiş. Pilsiz çalışan giyilebilir bir kalp çipi ve cilt kanserini teşhis eden bir cihaz da yapmış. Ayrıca vücudun biyolojik dilini elektronik dile çeviren projeler üzerinde çalışıyor.

3. Günümüz bilim insanlarından bildiklerinizi ve bunların çalışmalarını sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap:

• Aziz Sancar: Hücrelerin DNA’daki hasarı nasıl onardığını bularak 2015’te Nobel Kimya Ödülü’nü aldı.
• Feryal Özel: Kara delikler ve nötron yıldızları üzerine çalışan astrofizikçi.
• Canan Dağdeviren: Giyilebilir kalp pili ve cilt kanseri cihazı geliştirdi.