8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 282-283-284-285-286-287-288 Cevapları Hecce Yayıncılık

İnsanlar hayatlarını kolaylaştırmak için neler yapıyorlar? Siz hayatınızı kolaylaştıracak bir icat yapacak olsaydınız ne icat ederdiniz? Nedenleriyle anlatınız.

Cevap: İnsanlar zorlandıkları işler için yeni araçlar ve yöntemler geliştiriyorlar; çamaşır makinesi, telefon ve aşılar bunlara örnek. Ben olsam, okul çantamdaki eksikleri sabah hatırlatan bir çanta icat ederdim. Çünkü sık sık defterimi ya da kalemimi unutup derse hazırlıksız gidiyorum.

Metni özetleyerek okuma stratejisine uygun olarak okuyunuz. Bunun için metni türünün özelliklerine ve noktalama işaretlerine dikkat ederek sessiz okuyunuz. Sessiz okuma sırasında aşağıdaki soruları cevaplayınız.

Cevap: Metni sessizce okurken her paragrafın ana düşüncesini defterime kısa not aldım. Aşağıdaki dört soruyu bu notlara bakarak cevapladım.

Metinde anlatılan olay nedir?

Cevap: Küçük Louis, kuduz bir kurdun kasabayı korkuttuğu geceleri unutamaz. Büyüyüp bilim insanı olunca kuduza karşı aşı geliştirir. Aşı, kuduz köpeğin ısırdığı küçük Joseph üzerinde denenir ve çocuk iyileşir.

Metindeki karakterler kimlerdir?

Cevap: Louis Pastör, küçük Joseph Meister ve anne babası, korku içindeki kasabalılar ve Pastör’ün çağırdığı iki doktor metindeki kişilerdir. Kuduz kurt da olayı başlatan canlıdır.

Metinde anlatılan olay ne zaman, nerede geçmektedir?

Cevap: Olay uzun zaman önce Fransa’da, Jura Dağları bölgesindeki Dole adlı küçük kentte başlıyor. Aşının denendiği olay 1885 yılının temmuz ayında geçiyor.

Metnin serim, düğüm ve çözüm bölümünde neler anlatılmaktadır?

Cevap:

• Serim: Kuduz bir kurt kasabaya dadanıyor, insanlar korku içinde yaşıyor ve küçük Louis bu korkuyu unutmuyor.
• Düğüm: Büyüyen Pastör kuduza karşı aşı üzerinde çalışırken Joseph’i kuduz köpek ısırıyor; aşı henüz insanda denenmediği için büyük bir ikilem doğuyor.
• Çözüm: Anne ve babanın ısrarıyla aşı Joseph’e uygulanıyor, çocuk iyileşiyor ve kuduza çare bulunuyor.

Okuduğunuz metinden bazı kelimeler verilmiştir. Bu kelimelerin anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. Anlamını öğrendiğiniz yeni kelime/kelime gruplarını sözlüğünüze yazınız. Öğrendiğiniz kelimeleri birer cümlede kullanınız.

Cevap:

• kuduz: Hayvan ısırığıyla geçen, ölümcül tehlikeli bir hastalık. Cümlem: Veteriner, kedimize kuduz aşısını zamanında yaptı.
• dağlamak: Yarayı kızgın demirle yakarak tedavi etmek. Cümlem: Kızgın demirle dağlanan yara çok acı verirmiş.
• sicim: İnce ve sağlam bükülmüş ip. Cümlem: Uçurtmanın sicimi rüzgârda elimden kayıp gitti.
• şarbon: Hayvanlardan insana bulaşabilen ağır hastalık. Cümlem: Şarbona karşı bulunan aşı hayvanları kurtardı.

1. Kasabalılar, kurttan niçin korkuyorlarmış?

Cevap: Kudurmuş kurt geceleri ortaya çıkıp inekleri, koyunları ve insanları saldırıyormuş. Kuduza yakalananların kurtuluş çaresi de olmadığı için herkes çok korkuyormuş.

2. Aşı bulunmadan önce kuduz hastalığına yakalanan insanlar, nasıl tedavi edilmeye çalışılıyormuş?

Cevap: Kuduz hayvanın ısırdığı yeri kızgın demirle dağlıyorlarmış. Bu yöntem çok acı verirmiş, çoğu zaman da işe yaramazmış.

3. Pastör neden kuduz aşısı üzerinde çalışmaya başlamış?

Cevap: Küçükken yaşadığı kuduz korkusunu hiç unutamamış. “Ben bir gün bu kurdu yeneceğim” diyerek kendi kendine söz vermiş ve bu sözü tutmak için kuduz aşısı üzerinde çalışmış.

4. Kuduz köpek tarafından ısırılan çocuğu neden Pastör’ün laboratuvarına getirmişler?

Cevap: Herkes Pastör’ün kuduz aşısı üzerinde çalıştığını duymuştu. Çocuğun ailesi başka çare bulamadığı için onu hemen Pastör’ün laboratuvarına götürmüş.

5. Çocuğun anne ve babası, neden kuduz aşısının çocukları üzerinde denenmesini istemiş?

Cevap: Kızgın demirle dağlama çocuğu öldürürdü; hiçbir şey yapılmazsa da çocuk zaten ölecekti. Aile, küçük de olsa bir umut olan aşının denenmesini istemiş.

Okuduğunuz metnin konusunu ve ana fikrini aşağıya yazınız.

Cevap:

• Metnin Konusu: Pastör’ün kuduz aşısını bulma çabası.
• Metnin Ana Fikri: Azim, çocukluk korkusunu başarıya çevirir.

Okuduğunuz “Pastör’ün Savaşı” adlı metindeki hikâye unsurlarını belirleyerek aşağıya yazınız.

Cevap:

• Yer: Fransa’nın Jura Dağları bölgesindeki Dole adlı küçük kent.
• Zaman: Uzun zaman önce; Pastör’ün çocukluğu ve 1885 yılının temmuzu.
• Kişiler/Varlıklar: Louis Pastör, kasabalılar, Joseph Meister ve ailesi, kuduz kurt.
• Olay Örgüsü: Serim: Kuduz kurt kasabayı korkutuyor, küçük Louis ona karşı savaşacağına söz veriyor. Düğüm: Louis büyüyüp bilim insanı olur ve kuduz aşısı üzerinde çalışır. Çözüm: Aşı ısırılan Joseph’te denenir, çocuk iyileşir.

Okuduğunuz metinde anlatılan sorunu ve bu sorunun çözümü için ürettiğiniz farklı çözüm yollarını aşağıya yazınız.

Cevap: Sorun: Kuduz bir kurdun kasabalıları korkutması ve hastalık bulaştırması. Çözümüm: Kasabanın çevresine ışıklı bir çit yapıp bekçiler görevlendirirdim. Kuduz belirtilerini herkese öğretir, şüpheli ısırıkta hemen doktora gidilmesini anlatırdım. Ayrıca kasabaya bir sağlık odası kurup aşı çalışmaları yapan bilim insanlarına destek olurdum. Hayvanları aşılatır, başıboş köpeklerin kontrol altında tutulmasını sağlardım. Böylece hastalığın yayılması önlenirdi. Kurt gelirse çalan bir alarm düzeni de kurardım.

“Bilet alırsanız içeri girebilirsiniz.”
Yukarıdaki örnekten yararlanarak okuduğunuz metinde koşul ilişkisi içeren cümleleri tespit ederek aşağıya yazınız.

Cevap:

• Eğer aşı işe yararsa kuduza çare bulmuş olacaksın.
• Hiçbir şey yapmazsak zaten ölecek.
• Joseph’i kızgın demirle dağlamaya kalksak ölür.

Sınıfınızda “icatların yararları” konulu bir tartışma yapınız. Tartışma sırasında düşüncelerinizi ifade ederken arkadaşlarınıza karşı saygı ve anlayış içerisinde olmaya, onların sözünü kesmemeye, konu dışına çıkmadan konuşmaya özen gösteriniz. Tartışmanın ardından aşağıda verilen değerlendirme formunu doldurunuz.

Cevap: “Bence icatların en büyük yararı zamandan kazandırmasıdır. Çamaşır makinesi sayesinde saatlerce süren işler dakikalara iniyor. Aşılar ve röntgen gibi tıp icatları da hastalıkları önlüyor ya da erken fark ettiriyor. Arkadaşımın dediği gibi bazı icatların zararı da olabilir; ancak onları doğru kullanırsak yararları bu zararlardan çok fazla.” Tartışmadan sonra formu aşağıdaki gibi doldurdum (örnek puanlar):

• Konuya hâkim olma: 9
• Savunma ve ikna kabiliyeti: 8
• Karşıt düşünceyi çürütme kabiliyeti: 7
• Konuyu metne bağlı kalmadan anlatma kabiliyeti: 8
• Konuya uygun bir dille konuşma: 9
• Beden dilini doğru kullanma: 8
• Konuya uygun vurgu ve tonlama ile konuşma: 8
• Konuyu belge ve kanıtlarla kanıtlama: 7
• Konuya uygun anlatım biçimleri ve düşünceyi geliştirme yolları kullanma: 8
• Zamanı, verilen süreye uygun kullanma: 9
• TOPLAM: 81

Dosya kâğıdına “icatlar” konulu hikâye edici bir metin yazınız. Yazacağınız metinde öncelikle zaman, mekân, şahıs ve olay unsurlarını belirleyiniz. Ardından yazacağınız metnin serim, düğüm ve çözüm bölümlerinde anlatacaklarınızı tasarlayınız. Mümkünse metninizde günlük hayattan örnekler veriniz. Metni yazarken yazım kurallarına uymaya özen gösteriniz. Bu amaçla yazım kılavuzundan yararlanabilirsiniz. Yazdığınız metni gözden geçirerek varsa metninizdeki yazım ve noktalama hatalarıyla anlatım bozukluklarını düzeltiniz. Yazdığınız metni sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Başlık: Yağmur Toplayan Saksı. Zaman: Geçen ilkbahar. Mekân: Dedemin bahçesi. Şahıslar: Defne ve dedesi. Olay: Defne’nin saksıları kendiliğinden sulayan bir düzenek icat etmesi.

• Serim: Defne, tatilde dedesinin bahçesine gitti. Dedesi her gün saksıları sulamaktan yorulduğu için bazı çiçekleri kuruyordu.
• Düğüm: Defne boş plastik şişelerle yağmur suyunu toplayıp saksılara damlatan bir düzenek yaptı. İlk denemede şişeler devrildi, su bahçeye döküldü ve Defne üzülüp vazgeçmek istedi.
• Çözüm: Dedesinin “Her icat birkaç denemeden sonra çalışır.” sözüyle şişeleri tahta bir rafa sabitledi. Düzenek çalıştı, çiçekler yeniden canlandı ve Defne, sabırla çalışan herkesin yeni bir şey bulabileceğini anladı.